Ndryshim historik në informim: Gjenerata Z largohet nga mediat tradicionale, rritet ndikimi i rrjeteve sociale dhe AI-së!

Mënyra se si njerëzit informohen po ndryshon me shpejtësi. Për herë të parë, mediat sociale kanë kaluar televizionin, radion dhe portalet tradicionale të lajmeve, duke u bërë burimi kryesor i informacionit në nivel global.

Ky është përfundimi i Raportit të Lajmeve Digjitale 2025 nga Universiteti i Oksfordit, i cili përfshiu pothuajse 100 mijë pjesëmarrës nga 48 vende. Sipas të dhënave, 54% e të anketuarve thanë se gjatë javës së fundit janë informuar përmes rrjeteve sociale, ndërsa 51% iu drejtuan mediave tradicionale si televizioni, radioja apo faqet e lajmeve.

Edhe pse prej vitesh dihej se të rinjtë preferonin platformat digjitale, raporti thekson se kjo është hera e parë që ndryshimi vihet re pothuajse në të gjitha grupmoshat dhe në shumicën e vendeve të studiuara.

Gjenerata Z informohet kryesisht nga rrjetet sociale

Në nivel global, 30% e pjesëmarrësve deklaruan se rrjetet sociale dhe platformat me video janë burimi i tyre kryesor i lajmeve, një rritje e ndjeshme krahasuar me 22% në vitin 2020.

Tek të rinjtë nga 18 deri në 24 vjeç, kjo shifër arrin në 52%, duke treguar se Gjenerata Z po largohet gjithnjë e më shumë nga format tradicionale të informimit.

Ndërkohë, televizioni dhe aplikacionet e dedikuara për lajme po humbasin terren. Që nga viti 2020, përdorimi i televizionit si burim informacioni ka rënë me 13 pikë përqindjeje, ndërsa aplikacionet e lajmeve me 12 pikë.

Pse po ndodh ky ndryshim?

Sipas studiuesve, shumë përdorues i konsiderojnë rrjetet sociale si një mënyrë më të shpejtë dhe më të drejtpërdrejtë për t'u informuar. Të tjerë thonë se thjesht nuk konsumojnë më televizion si dikur.

Ekspertët e përshkruajnë këtë si një transformim gradual, por e konsiderojnë një moment kyç për industrinë globale të medias.

Ku mediat tradicionale mbeten ende të forta?

Pavarësisht trendit global, disa vende europiane vazhdojnë t'u besojnë më shumë mediave tradicionale. Mes tyre janë Mbretëria e Bashkuar, Gjermania, Suedia, Finlanda, Austria, Belgjika, Holanda, Irlanda dhe Kroacia.

Sipas raportit, kjo lidhet me besimin më të lartë që publiku në këto vende vazhdon të ketë ndaj organizatave tradicionale të gazetarisë.

Edhe lajmet për konfliktet ndiqen në rrjetet sociale

Raporti tregon se të rinjtë përdorin gjithnjë e më shumë rrjetet sociale edhe për të ndjekur zhvillime të rëndësishme ndërkombëtare.

Pothuajse 4 në 10 persona nën 35 vjeç thanë se platformat sociale janë mënyra më e mirë për t'u informuar mbi konfliktin Iran-Izrael, ndërsa grupmoshat më të mëdha vazhdojnë të preferojnë televizionin dhe portalet informative.

Inteligjenca artificiale po hyn në lojë

Një tjetër prirje që po fiton terren është përdorimi i inteligjencës artificiale për informim. Rreth 10% e pjesëmarrësve thanë se gjatë javës së fundit kanë përdorur mjete të AI-së për të ndjekur lajmet.

Edhe pse kjo shifër mbetet ende e ulët, autorët e raportit besojnë se integrimi gjithnjë e më i madh i inteligjencës artificiale në motorët e kërkimit dhe platformat digjitale do të ndryshojë ndjeshëm mënyrën se si konsumohen lajmet në vitet e ardhshme.